X
Menu

Örneklem ve veri toplama araçlarının tespit edilmesi

Örneklem ve veri toplama araçlarının tespit edilmesi

Örneklem ve veri toplama araçlarının tespit edilmesi

Araştırmanın hipotezleri ve/veya araştırma soruları belirlendikten sonra araştırmanın evren ve ömekleminin tespit aşamasına geçilmektedir. Evren araştırma sonuçlarını genellemek istediğimiz bütündür. Araştırma sorusuna bağlı olarak, benzer özelliklere sahip bireyler bu bütünü oluşturur. Ömeklem ise evreni temsil ettiği düşünülen daha küçük bir gruptur. Araştırmacı, evrende yer alan tüm bireylere ulaşıp veri toplamışsa tam sayım yapmış olur. Ancak, her zaman tam sayım yapmak mümkün değildir. Özellikle örgütsel davranış alanında yapılan araştırmalarda araştırma sorusuna ilişkin bireylerin sayısı oldukça fazladır. Örneğin, hemşirelerin kişilik özellikleri ve tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi araştıran bir araştırma için geçerli olan evren oldukça büyüktür. Evrenin tümüne ulaşmanın zaman, emek, maliyet gibi kısıtları nedeniyle çeşitli yöntemlerle örnekleme gidilir ve bu örnekleme dâhil edilmiş bireylerden veri toplanır.

Örnekleme yöntemleri genel olarak olasılıklı ve olasılıksız yöntemler şeklinde ikiye ayrılmaktadır. Olasılıklı örnekleme yönteminde (yansız örnekleme, sistematik örnekleme, küme örnekleme ve tabakalı örnekleme gibi), evrende yer alan bireylerin örnekleme seçilme şansları eşittir. Olasılıksız örnekleme yönteminde (gelişigüzel örnekleme, kolayda örnekleme (convenience sampling), amaçlı örnekleme, kota örneklemesi, kartopu örnekleme ve gönüllü örnekleme gibi) ise belirli bir kritere istinaden ömeklem belirlenir. Araştırmacı, ömeklem büyüklüğünü belirlerken bazı noktalan dikkate almalıdır. Örneğin, araştırma olanakları, evrenin niteliği, araştırılan değişkenlerin doğası, örnekleme yöntemi ve güven düzeyi gibi konular örnekleme sürecini etkilemektedir. Örneklem büyüklüğünün hesaplanmasında, araştırmacı, bu amaçla geliştirilmiş formüllerden ve çizelgelerden yararlanabilir 37. Örgütsel davranış araştırmalarında ömeklem seçiminde dikkat edilmesi gereken bazı noktalar bulunmaktadır. Birincisi, seçilen ömeklem araştırmanın amacına uygun olmalıdır. Örneğin duygusal emek konusunda bir araştırma yapıyorsanız, işinde duygusal emek kullanan denekler bulunan bir ömeklem (öğretmen, sağlık çalışanları vb.) tercih edilmelidir. İkincisi ise ömekleminizdeki denek ya da katılımcı sayısı araştırmanızda kullanacağınız bazı istatistiki testler için gerekli asgari sayıda olmalıdır. Üçüncüsü mümkün olduğu ölçüde evreni ya da araştırma sonuçlarını genelleyebileceğiniz kitleyi temsil kabiliyeti olan bir ömeklem tercih edilmelidir.

 

www.uludagtezmerkezi.com Bir UTM akademik danismanlik hizmetidir.